पृष्ठम्:कथासरित्सागरः - सोमदेवभट्टः - १९०३.djvu/२१९

विकिस्रोतः तः
अत्र गम्यताम् : सञ्चरणम्, अन्वेषणम्
एतत् पृष्ठम् परिष्कृतम् अस्ति



तथा त्वमपि कुर्वीथा येनासौ प्रीयते त्वयि ।
इत्युक्तो वायसेनोष्ट्रः साधुस्तत्प्रत्यपद्यत ।। १५६
उपाययौ च तं सिंहं सह काकेन तेन सः ।
ततः काकोऽब्रवीद्देव स्वायत्तं भुङ्क्ष्व मामिमम् ।। १५७
किं त्वया स्वल्पकायेनेत्युक्ते सिंहेन जम्बुकः ।
मां भुङ्क्ष्वेत्यवदत्तं च स तथैव निराकरोत् ।। १५८
द्वीपी तमब्रवीद्देव मां भुङ्क्ष्वेति तमप्यसौ ।
नाभुङ्क्त हरिरुष्ट्रोऽथ बभाषे भुङ्क्ष्व मामिति ।। १५९
वाक्छलेन स तेनैव हृत्वा कृत्वा च खण्डशः ।
उष्ट्रस्तैर्भक्षितः सद्यः ससिंहैर्वायसादिभिः ।। १६०
एवं केनापि पिशुनेनैष पिङ्गलको मयि ।
प्रेरितोऽकारणं राजा प्रमाणमधुना विधिः ।। १६१
गृध्रोऽपि हि वरं राजा सेव्यो हंसपरिच्छदः ।
न गृध्रपरिवारस्तु हंसोऽपि किमुतापरः ।। १६२
एतत्संजीवकाच्छ्रुत्वावादीद्दमनकोऽनृजुः ।
धैर्येण साध्यते सर्वं शृणु वच्म्यत्र ते कथाम् ।। १६३
कोऽप्यासीट्टिट्टिभः पक्षी सभार्यो वारिधेस्तटे ।
धृतगर्भा सती भार्या टिट्टिभी निजगाद तम् ।। १६४
एहि क्वाप्यन्यतो यावः प्रसूताया ममेह हि ।
हरेदपत्यान्यम्भोधिः कदाचिदयमूर्मिभिः ।। १६५
एतद्भार्यावचः श्रुत्वा टिट्टिभः स जगाद ताम् ।
न शक्रोति मया साकं विरोधं कर्तुमम्बुधिः ।। १६६
तच्छ्रुत्वा टिट्टिभी प्राह मैवं का ते तुलाब्धिना ।
हितोपदेशोऽनुष्ठेयो विनाशः प्राप्यतेऽन्यथा ।। १६७
तथा च कम्बुग्रीवाख्यः कूर्मः क्वापि सरस्यभूत् ।
तस्यास्तां सुहृदौ हंसौ नाम्ना विकटसंकटौ ।। १६८
एकदावग्रहक्षीणजले सरसि तत्र तौ ।
हंसावन्यत्सरो गन्तुकामौ कूर्मो जगाद सः ।। १६९
युवां यत्रोद्यतौ गन्तुं नयत तत्र मामपि ।
तच्छ्रुत्वा तावुभौ हंसौ कूर्मं तं मित्त्रमूचतुः ।। १७०
सरो दूराद्दवीयस्तद्यत्रावां गन्तुमुद्यतौ ।
तत्रागन्तुं तवेच्छा चेत्कार्यमस्मद्वचस्त्वया ।। १७१
अस्मद्धृतां गृहीत्वैव दन्तैर्यष्टिं दिवि व्रजन् ।
निरालापोऽवतिष्ठेथा भ्रष्टो व्यापत्स्यसेऽन्यथा ।। १७२
तथेति तेन दन्तात्तयष्टिना सह तौ नभः ।
कूर्मेणोत्पेततुर्हंसौ प्रान्तयोरात्तयष्टिकौ ।। १७३
क्रमाच्च तत्सरोभ्यर्णं प्राप्तौ तौ कूर्महारिणौ ।
ददृशुस्तदधोवर्तिनगराश्रयिणो जनाः ।। १७४
किमेतन्नीयते चित्रं हंसाभ्यामिति तैर्जनैः ।
क्रियमाणं कलकलं स कूर्मश्चपलोऽशृणोत् ।। १७५
कुतः कलकलोऽधस्तादिति वक्त्राद्विहाय ताम् ।
यष्टिं स पृच्छन्हंसौ तौ भ्रष्टो जघ्ने जनैर्भुवि ।। १७६
एवं बुद्धिच्युतो नश्येत्कूर्मो यष्टिच्युतो यथा ।
इत्थं तयोक्तष्टिट्टिभ्या टिट्टिभः स जगाद ताम् ।। १७७
सत्यमेतत्प्रिये किं तु त्वमप्येतां कथां शृणु ।
नद्यन्तःस्थे ह्रदेऽभूवन्क्वापि मत्स्याः पुरा त्रयः ।। १७८
अनागतविधातैकः प्रत्युत्पन्नमतिस्तथा ।
तृतीयो यद्भविष्यश्च त्रयस्ते सहचारिणः ।। १७९
ते दाशानां वचो जातु तेन मार्गेण गच्छताम् ।
अहो अस्मिन्ह्रदे मत्स्याः सन्तीति किल शुश्रुवुः ।। १८०
तेनाशङ्क्य वधं दाशैर्नदीस्रोतः प्रविश्य सः ।
अनागतविधाताथ बुद्धिमानन्यतो ययौ ।। १८१
प्रत्युत्पन्नमतिस्त्वासीत्स तत्रैवाविकम्पितः ।
अहं प्रतिविधास्यामि भयं चेदापतेदिति ।। १८२
यन्मे भविष्यतीत्यासीद्यद्भविष्यस्तु तत्र सः ।
अथागत्याक्षिपञ्जालं तत्र ते धीवरा ह्रदे ।। १८३
जालोत्क्षिप्तस्तु तैः सद्यः प्रत्युत्पन्नमतिः सुधीः ।
कृत्वा निस्पन्दमात्मानं तिष्ठति स्म मृतो यथा ।। १८४
स्वयं मृतोऽयमिति तेष्वघ्नत्सु तिमिघातिषु ।
पतित्वा स नदीस्रोतस्यगच्छद्द्रुतमन्यतः ।। १८५
यद्भविष्यस्तु जालान्तरुद्वर्तनविवर्तने ।
कुर्वन्गृहीत्वा निहतो मन्दबुद्धिः स धीवरैः ।। १८६
तस्मात्प्रतिविधास्येऽहं न यास्याम्यम्बुधैर्भयात् ।
इत्युक्त्वा टिट्टिभो भार्यां तत्रैवासीत्स्वनीडके ।। १८७
तत्राश्रौषीद्वचस्तस्य साहंकारं महोदधिः ।
दिवसैश्च प्रसूता सा तद्भार्या तत्र टिट्टिभी ।। १८८
जहार स ततोऽण्डानि तस्या जलधिरूर्मिणा ।
पश्यामि टिट्टिभोऽयं मे किं कुर्यादिति कौतुकात् ।। १८९
प्राप्तं तदेतद्व्यसनं यन्मयोक्तमभूत्तव ।
इत्याह रुदती सा तं टिट्टिभी टिट्टिभं पतिम् ।। १९०
ततः स टिट्टिभो धीरस्तां स्वभायामभाषत ।
पश्येह किं करोम्यस्य पापस्य जलधेरहम् ।। १९१
इत्युक्त्वा पक्षिणः सर्वान्संघाट्योक्तपराभवः ।
गत्वा तैः सह चक्रन्द शरणं गरुडं प्रभुम् ।। १९२
अब्धिनाण्डापहारेण वयं नाथे सति त्वयि ।
अनाथवत्पराभूता इत्यूचुस्तं च ते खगाः ।। १९३
ततः क्रुद्धेन तार्क्ष्येण विज्ञप्तो हरिरम्बुधिम् ।
आग्नेयास्त्रेण संशोष्य टिट्टिभाण्डान्यदापयत् ।। १९४