गणेशपुराणम्/खण्डः २ (क्रीडाखण्डः)/अध्यायः ११०

विकिस्रोतः तः
Jump to navigation Jump to search


अध्याय ११० प्रारंभ –
क उवाच ।
जयशाली मयूरेशो यात्यग्रे हर्षनिर्भरः ।
पृष्ठतो यान्ति बालास्ते ततो वृषगतः शिवः १
गौतमाद्या मुनिगणा लग्नसिद्ध्यै ययुस्ततः ।
गर्जन्तो गर्जयन्तश्च दिशश्च विदिशोऽपि च २
योजनावधि गण्डक्या अवरुह्य शिख- ण्डिनः ।
अतिष्ठत्स मयूरेशो महार्घासनमुत्तमम् ३
ततः सर्वानुपावेश्य शिवं गणमुनिश्वरान् ।
वाद्यत्सु सर्ववाद्येषु तानाह स मयूरराट् ४
सिन्धुना निहिता कारागृहे शक्रादिदेवता ।
विना तन्मोचनं लग्नसिद्धिर्नैव भविष्यति ५
अतस्तन्मोचनार्थाय प्रेष्यातां सिन्धवे महान् ।
बुद्धिमान्स गृहीत्वा चेदागच्छेत्तान्सुरानथ ६
तदा साम्नैव सर्वेषां कुशलं हि भविष्यति ।
नो चेद्युद्धेन जेष्यामो रणे सिन्धुं महाबलम् ७
मोचयिष्याम तान्देवांस्ततो लग्नं भविष्यति ।
क उवाच।
एवं तद्वचनं श्रुत्वा प्राहुः सर्वे गुणेश्वरम् ८
सम्यगुक्तं मयूरेश सुधिया सदृशं वचः
बालभाऽवेपि ते बुद्धिर्बृहस्पतिसमा शुभा ९
पुष्पदन्तं महाबुद्धिं नीतिशास्त्रविशारदम् ।
प्रेष्यतां सिन्धुनिकटे देवमोचनहेतवे 2.110.१०
वक्तारं बलिनं श्रेष्ठं स्तोत्रसंतोषितेश्वरम् ।
क उवाच ।
तत ऊचे पुष्पदन्तो मयूरेशं सुरेश्वरम् ११
महिमा ते मयूरेश मनोवाचामगोचरः ।
जानन्ति न जना मायामोहितास्तव नित्यदृक् १२
भूभारहरणार्थ त्वमवतीर्णः शिवालये ।
न मां प्रेषय तत्र त्वमन्यं प्रेषय साम्प्रतम् १३
अपारसेनया युक्तं सिन्धुदैत्यं महाबलम् ।
उद्धतं बलिनं द्रष्टुमहं शक्यामि न क्वचित् १४
युद्धमेव करिष्यामि ततो दोर्दण्डतेजसा ।
यदि साम्ना भवेत्कार्यं युद्धं तत्र वृथा मतम् १५
दानं भेदो वृथा दण्डो नीतिरेषा सनातनी ।
एवमाकर्ण्य तद्वाक्यमुवाच पार्वतीपतिः १६
सम्यगुक्तः पुष्पदन्त नीतिमार्गः पुरातनः ।
क्रोधवान्न क्षमः साम्नि केवलं बलवान्परः १७
धरिष्यति महादुष्टं प्रेषितश्चेत्षडाननः ।
प्रेषितो वीरभद्रश्चेत्क्रोधमेव करिष्यति १८
शृंगी चेत्प्रेषितस्तत्र संहारं स विधास्यति ।
प्रमथः प्रेषितो मत्तो न जाने किं करिष्यति १९
प्रेषितश्चेद्भूतराजो मेषयिष्यति तां सभाम् ।
स्त्रीसंभोगरतः स्यात्तु प्रेषितो रक्त- लोचनः 2.110.२०
ततोऽब्रवीन्मयूरेशो निरस्तेषु च तेषु च ।
नन्दी समुद्रगम्भीरो धैर्ये पर्वतसन्निभः २१
बुद्ध्या बृहस्पतिसमो जम्भा- रिसदृशो बलं ।
धूर्तः पराशयज्ञाता प्रेष्यतां सामहेतवे २२
शिव उवाच ।
सम्यगुक्तं मयूरेश ज्ञातासि गुणदोषयोः ।
नन्दिने दीयतां वस्त्रं रत्नानि विविधानि च २३
ततो ददौ मयूरेशस्तानि तस्य शिवाज्ञया ।
आज्ञापयामास च तं गच्छ सिन्धुं महाबलम् २४
यथा देवा विमुच्यंते तथा नीतिर्विधीयताम् ।
स तु नत्वा मयूरेशं स शिवां शिवमेव च २५
गणान्सर्वान्महावाक्यैः स्तुत्वा तं च शिवं शिवाम् ।
उवाच बुद्धिसंपन्नो दिष्ट्योचितमिदं वचः २६
नन्द्युवाच ।
स महां जायते लोके यस्य वः स्यादनुग्रहः ।
अतोऽहं श्रेष्ठतां नीतः साधयिष्ये प्रयोजनम् २७
वः प्रसादेन भूगोलं विधास्ये न्युब्जमंजसा ।
शेषं सूर्यं वो निकटे आनयिष्ये न संशयः २८
क उवाच ।
एवमुक्त्वा ययौ नन्दी सिन्धुदैत्यं बलान्वितः ।
गतः स नगरद्वारं मनोवेगेन धैर्यवान् २९
ध्यायन्गणेशं शम्भुं च शिवां सर्वार्थसाधिकाम् ।
ऋतां कर्तुं प्रतिज्ञां तां प्रार्थयामास चेतसि 2.110.३० (४९९६)
इति श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे दशाधिकशततमोऽध्यायः ।। ११ ०।।