प्रथमोऽध्याय. ७६ पुंनामधेयेनेत्यर्थः । यदा चन्द्रमा युक्तः स्यादित्येतन्न वक्तव्यम् । चन्द्रमसः संयोग एव नक्षत्राख्यां भवति । उच्यते । वक्तव्यम् । कथं प्रकर्षेण युक्ते चन्द्रमसीदं कर्म 'स्यादाद्यन्तयोर्मा भूदिति ॥ २ ॥ अथाग्निमुपसमाधाय पश्चादस्यानडुहं धर्मास्तीर्य प्राणी- वमुत्तरलोभ तस्मिन्नुपविष्टायां समन्वारब्धायां ' धाता ददातु दाशुषे ' ( अ० सं० ७ १७ २) इति द्वाभ्यां ' राका महम् ( ऋ० सं० २. ३२. ४) इति द्वाभ्यां 'नेजमेष: ३२.४) (ऋ० खि० १०. १८४. १ ) इति तिसृभिः 'प्रजापते न त्वदेतान्यन्यः (ऋ० सं० १० १२१. १० ) इति च ।। ३॥ अथाग्निमुपसमाधाय ' धाता ददातु दाशुषे '3 इत्येवमादिभिर्मन्त्रैः | जुहुयादिति वाक्यशेषाध्याहारेण सूत्रसमाप्तिः । अथशब्दः कस्मात् क्रियते । अथशब्दं कुर्वन् ज्ञापयति-- अन्यस्मिन् काले कर्मेदं भवतीति । क : 4 पुनरसौ काल इति । षष्ठाष्टमयोर्मासयोरित्यन्येषां च वक्तव्य- मित्येतदारब्धम् । कस्मात् । शास्त्रान्तरे दृष्टो विधिरवश्यं प्रदर्शयितव्यः । तस्मात् ? अथशब्देनासौ विधिरुपसंगृह्यते । अग्निमुपसमाधायेत्येवमादि समन्वारम्भणान्तं गृहप्रवेशनीयेन व्याख्यातम् । यदि व्याख्यातं ' नारब्ध- व्यमेतत् । प्रकृतिभूतत्वात् तस्यायमारम्भो न्याय्यः । ' धाता ददातु दाशुषे ' इत्येवमादिर्मन्त्रैहोमः कर्तव्यः । प्रत्यृच जुहोतीत्युक्तः प्रकारः 10 ।। ३ ॥ अथास्यै युग्मेन शलाटुग्लप्सेन लेग्या च शलल्या त्रिभिश्च कुशपिञ्जलैरुवं व्यूहति । भूर्भुवः स्वरोमिति । त्रिश्चतुर्वा ॥४॥ 1 आख्यो — A, C, D. added in A, C, 6 तस्मात् - A, C. 9 व्याख्यानं--A. D. 7 2 स्यादित्यन्तयोः --A, C. कुत:-A, C. कस्मात् -- C, D. 10 परिहार:---C, D. 3 द्वाभ्याम् 5 वक्तव्यमेतद् -- D. गृहप्रवेशनीये – A, C. -
पृष्ठम्:Ashwalayana gruhya sutra bhashyam.pdf/११८
दिखावट