पृष्ठम्:सुभाषितरत्नभाण्डागारम्.djvu/३००

             

वियोगिन्या विप्रलापाः, नायेिकां प्रनेि सखीवचनम् २८५
प्राणेश तत्तत्कथाविष्कारे पुनरप्रमाणयति मामव्याहतेयं ! र्भूतिनङ्गे ग्रियविरहजन्मा धैवलिमा पुंरारातिभ्रान्त्या
तनुः ll ३३ ll दुर्वीगः स्र॒म[गैण[ः प्रिमयतमो दूर्र् म॒नो॒ | कुसुमश॒र् कि_मा दृयुथ॒युमि ॥ ४४ ॥ पञ्चत्वं यान्तु वाण[,
ऽत्युत्सुकं गाढ घ्रैम न॒व वयोऽतिकठिना, प्राणा कुळै निर्म- { समयपरिणतस्ते , विदीर्णोऽस्तु चाप क्रुर. क्रूराहिवक्त्रं
लम् । स्रीत्वं धैर्यविरोधि मन्मथसुहृत्काल कृतान्तोऽक्षमी | विशतु तव रथो मा भव त्व शरीरी' कि ते शापेन
नो सख्यश्चतुरा. कथं नु विरह सोढव्य इत्थ मया ॥| ३४ ॥
श्र्शवत्तत्त्वविबोधवत्कुसुमवत्पीयूषवन्मित्रवद्यान्यासन् भजति
प्रिये मृग्ादृशोऽथ प्रस्थिते तत्क्षणान् | गेह तन्मुकुर तदेच
वलयं तच्चन्दनं सा निशा कारावत्करवालवत्क्रकचवत्काको-
लवत्कालवत् ॥ ३५ ॥ रोलम्बो मैधुप, पिकस्तु परभृद्र-
न्ध्रानुसारी मरुद्धंसा' केवलक्षपातनिरताश्चन्द्रोऽपि दोषा-
कर । चेतो नैति शुकस्त्विहैकपठिताख्यायी पयोदो जडः
क वाहं प्रहिणोमि हन्त कठिनस्वान्ताय कान्ताय मे
॥ ३६ ॥ अायाता मधुयामिनी यदि पुनर्नायात एव प्रभुः
प्राणा यान्तु विभावमौ यदि पुनजैन्मग्रह प्रार्थये । व्याधः
केोकिलबन्धने हिमकरध्वंसे च राहुग्रह. कंदर्षे हरनेत्र-
दीधितिरह प्राणेश्वरे मन्मथ ॥ ३७ ॥ रात्रिर्मे दिवसायते
हिमरुचिश्चण्डाशुलक्षायते तारापङ्किरपि प्रदीप्तवडवावह्नि-
स्फुलिङ्गायते । धीरो दक्षिणमारुतोऽपि दहनज्वालावलीढायते
हा हा चन्दनबिन्दुरद्य जलवत्सचारिरङ्गायते ॥ ३८ ॥
गुञ्जन्ति प्रतिगुञ्जमम्बुजदलद्रोर्णीषु भृङ्गाङ्गनाः फुल्लत्पुष्प-
रसालवीथिशिखरे कूजन्ति माद्यत्पिकाः । कम. काममयं
करोति विशिखैर्हन्तु मुहुर्दुर्दिर्न का सा तन्मलयानिलस्य
सखि मे भीतिस्त्वयोद्भाव्यते ॥ ३९ |! रोलम्बाः परिपूरयन्तु
हरितो झङ्कारकोलाहलैर्मन्द् मन्दमुपैतु चन्दनवनीजातो
नभखानपि । माद्यन्त, कलयन्तु चूतशिखरे केलीपिकाः
पञ्चर्मे प्राणा, सत्वरमश्मसारकठिना गच्छन्तु गच्छन्त्वमी
॥ ४० ॥ वायैन्ता मन्दमन्द मधुकरनिकरप्रौढझङ्कारधारा
क्षिप्यन्ता यत्र कुत्र प्रतिदिशमधुना भूरिभाराश्च हाराः ।
दह्यन्ता सर्व एते कमलदलयुता, केि च हा पुष्पभारास्तारा
नाराचधारा विकिरति हृदये मन्मथोऽयं हताशः ॥ ४१ ॥
श्रुत्वा नामापि यस्य स्फुटघनपुलकं जायतेऽङ्गं समन्ताद्दृश्वा
यस्याननेन्दुं भवति वपुरिद चन्द्रकान्तानुकारि । तस्मिन्नागल्य
कण्ठग्रहणसरभसस्थायिनि प्राणनाथे भग्ना मानस्य चिन्ता
भवति मम पुनर्वज्रमय्या. कदा नु ॥ ४२ ॥
मदनं प्रत्युक्तय.
हृदयमाश्रयसे यदि मामकं ज्वलयसीत्थमनङ्ग तदेति कम् ! !
स्वयमपि क्षुणद॒ग्धनिजेन्धन, क् भूवितासेि हृत्प्श इ॒ताशूवतू | स्त व'ि सखि कि निदा-
॥ ४३ ॥ जटा नेय वेणीकृतकचकलापो न गैरलं
गले कस्तूरीय शिरसि शशिलेखा न कुसुमम् । इय |
१ मश्यप
२ विषम्
मादृग्युवतिवधमहापातकिन्मीनकेतो शा'यः पाथोजयोनिः स
खलु रचितवान्पापिनो दीघैमायु. ॥| ४५ ॥
चन्द्रं प्रत्युक्तयः
सतापय चिर चन्द्र न तत्र प्रतिषिः*यसे | निवारय
करस्पर्श गमस्याह परिग्रह ॥ ४६ ॥ मुग्धस्य ते वद
विधुंतुद किं वदामि कि त्यत्तवानसि मुखे पतित शशाङ्कम् |
अस्यार्द्रविम्बगलितेन सुधारसेन सधानमेति तव कि न
जरत्कबन्ध. ॥ ४७ ॥ प्रियविरहमहोध्मामर्मरामङ्गलेखामपि
हतक हिमाशो मा स्पृश क्रीडयापि । इह हि तव लुठन्तः
प्लोषपीडा भजन्ते दरजरठमृणालीकाण्डमुग्धा मयूखाः ॥४८॥
रोहिणी प्रत्युक्तिः
भो रोहिणेि त्वमसि रात्रिचरस्य भायीऽथैनं निवारय
पति सखि दुर्निवारम् । जालान्तरेण मम सद्मनि सनिविष्टः
श्रोणीतटं स्पृशति कि कुलधर्म एषः ॥ ४९ ॥
नायिकां प्रति सखीवचनम्
वियोगवह्निकुण्डेऽस्मिन्हृदये ते वियोगिनि । प्रियसङ्ग-
सुखायैव र्मुत्ताहारस्तपस्यति ॥ १ ॥ पाण्डु क्षाम वदनं
हृदयं सरस तवालस च वपुः । अावेदयति नितान्त
क्षेत्रियरोगं सखि हृदन्त ॥ २ ॥ सखि पैतिविरहहुताश
किमिति प्रशम न याति नैयनोदै, । शृणु कारण नितम्बिनि
मुञ्चसि नयनोदक तु सस्नहम् ॥ ३ ॥| सहसा हृदये निधाय
चेतो नयनादिन्द्रियमुद्रणा विधाय | अयि कण्टकिताङ्गयष्टि
सल्य कथय ध्यायसि कि रहो निषण्णा ॥ ४ ॥ सहचरि
शपथाः शतं मदीया वद विरहग्लपिता. निजामवस्थाम् ।
सहचरि परिपृच्छ भानुकन्यानवदलिनीनलिनीनिकुञ्ज-
शय्या |॥ ५ ॥ नलिनीदलतालवीजन सखि तन्व्या विनि-
वारित मया । तनुवल्लिविभूतिशङ्कया विनिवार्य श्वसिता-
निल' कथम् ॥ ६ ॥ अयं विपाको वद कस्य यून*
कल्याणि कल्याणपरम्पराणाम् । यदक्षिकोणस्रवदच्छधारा-
हारावतारो गुणमन्तरेण ॥| ७ ॥ वासस्तदेव वपुषो वलय
तदेव हस्तस्य मैव जघनख च रत्त्रकाश्ची । वाचालभृङ्ग-
१ भस्म २ पाण्डुरता ३ श्रिावभ्रान्ल्या ४ मुत्तस्ल्यक अाहारो
न, पक्षे,-मुक्ताना मौक्तिकुाना हार ५ पत्युर्विरहो वियोग
|} एव हुताशोऽग्नि ६ नेत्रोदकै अश्रुभिरिति यावत्