पृष्ठम्:सुभाषितरत्नभाण्डागारम्.djvu/१४१

             

१२६ सुभाषितरत्नभाण्डागारम्
द्रुशैसान्द्रेन्धनैतद्दोरुद्दामप्रतापज्वलदनलमिलद्भमभूमश्त्रमाय । | दुन्दुभिः
एतद्दिग्जैत्रयात्रासम्सम॒र्भर् पश्य॒तः कख नासीदेतन्नैास॒ौ-| गङ्गाम्भसि सुंरत्राण तव निःसाणनिःखनः । स्रातीवारि-
खुाजित्र्ञ्जूखुरजरजोराज॒िरैगैज्ञेिस्थलीषु ॥ ,१ ॥ तत्तद्दि-| वधूवर्गगर्मपातन॒पातकी ॥२९॥ ब्रह्माण्डं प्रविखण्डय भूधर-
ग्जैत्रूयात्रोडैरतुरगखुराग्रोद्धतैर्ंधकार निर्वणारि॒तापानू-| गुहासुतान्हुरीन्बोघयन् ग॒र्मीन्वैरिवधूत्रजख नृप॒ते निष्या॒ल्य हुा
लञ्ज॒मिव॒ सृजत्येष् गूजुा र॒जोभि॒िः,l भूरो॒ोळूछञ्युर्मेीयामयै॒-| पातकीं । कीलालं परिशोष्यु च प्रतेिभुटाना तेजसा तेञ्ज्द्भुर्ते
गणितविदुन्नयकायो र्भिर्यैाभूदेतत्कीर्तिप्रतानैर्विधुमिरिव युधे | शोद्धुं विष्णुपदं सुपृशल्यधिपयोराशि मुतो॒ दुन्दुभिः ॥ ३० ॥
[ ३ प्रकरणम्
राहुराहूयमानः ॥ २० ॥ गा*धारा गुप्तदारास्त्वयि चलति
गलद्वाष्पधारा विहारा रागस्रासान्वगाराः क्षितिपकुलमणे
गुजैरा जजैराशाः । तैलङ्गास्त्यत्तलिङ्गाख्रिभुवनतिलक ल्लेिश्य-
दङ्गा कलिङ्गा मोरङ्गा मुत्तरङ्गाः सपदि समभवन्वीर
गङ्गाविहङ्गा. ॥ २१ ॥ काचित्कीर्णा रजोभिर्दिवमनुविदधौ
मन्दवक्रेन्दुलक्ष्मीरश्रीका काश्चिदन्तर्दिश इव दधिरे दाह- ||
पैौरीन्द्राणा धुरीणैरवनिधरगुहागर्ततः प्रोच्छलद्भिः स्वापभ्रशा-
पराधप्रचलितनयनप्रान्तमाकण्यैमान* । त्वत्प्रस्थानान्तरुद्यत्प्रल-
यजलधरध्वानधिष्कारधीरो घृष्टक्षीराम्बुतीरो जगति विजयते
दुन्दुभिद्वन्द्वनाद. ॥ ३१ ॥
गवाक्षविलोकनम्
मुन्द्रान्तसत्वा. । भ्रेमुर्वील्या इवान्या. प्रतिपदमपरा भूमि- | ,अालेोकमार्गं सहसा व्रजन्ल्या कयाचिदुद्वेष्टनवान्तमाल्य I
वत्कन्पमाना. प्रस्थाने पार्थिवानामशिवमिति पुरोभावि नार्यः | बद्धुं न सभावित एव तावत्करेण रुद्धोऽपि च केशपाश'
शशेसुः ॥ २२ ॥ जाने युष्मत्प्रयाणे क्षितितिलक रजोयोग- | ॥ ३२ ॥ प्रसाधिकालम्बितमग्रपादमाक्षिप्य काचिद्द्रवरागमेव ।
दोषादशेषा दिग्योषाः लान्ति सद्यस्त्वदरितृपवधूनेत्रनीराप-| उ॒त्सृष्टलीलागृतिरागव्ष्क्षादळुत्तकाङ्का पृदुवी तत्ान ॥ ३३ ॥
गासु । सगम्य त्वत्प्रतापैस्तदनु किमु दधुर्दोहनं देव तासा || विलोचन दक्षिणमञ्जनेन संभाव्य तद्वश्चितवामनेत्रा | तथैव
प्राची प्रातः प्रसूते यदियमुरुमहोऽखण्डमार्तण्डबिम्बम्॥२३॥
घूर्णन्ते तूर्णमेतत्कुलधरणिभृतो दिग्द्विपा दिग्विदिक्षु
क्षुभ्यन्ति क्षोभयन्ति क्षितिमतिमृदितो मर्मणा कूर्मराजः ।
प्रस्थाने यख गजैत्करटिघनघटासभ्रमन्यश्चदुर्वीमुर्वीं दर्धॉ-
करेन्द्रः कलयितुमुदितश्चायमार्ति बिभर्ति ॥| २४ ॥ नृत्यत्त्व-
द्वाजिराजिप्रसरखुरपुटग्रोद्धतैर्धूलिजालैरालोकालोकभूमीधर-
मतुलनिरालोकभावं प्रयाते 1 विश्रान्ति कामयग्ते रजनि-
रिति धिया भूतले सर्वलोकाः कोकाः क्रन्दन्ति शोकानल-
विकलतया किं च नन्दन्त्युल्लूका. ॥ २५ ॥ इन्द्रः प्रक्षुब्ध-
चित्तो दिशि दिशि सकलान्दिक्पतीन्सावधानान्कुर्वन्वज्रा-
च्छपाणिः सुरवरवलिता देवसेना निगृह्य । स्वर्गद्वारे यदी-
योद्धतबलनिहतप्रेौढ़ढकानिनादं श्रुत्वा तिष्ठन्प्रकम्पत्कुच-
कलशतटीकिंनरीगीयमानः ॥ २६ ॥ अाजौ त्वद्वाजिरा-
जिप्रखरखुरतरन्यासलीलाभिरुव्र्या दीर्णाया देव निर्यन्न-
विरलमवनीपाल पातालवह्निः | अश्नीयाद्विश्धमेव प्रतिनृपति-
वधूनेत्रधाराम्बुधारावारा यद्येनमारादरिकुलदमन द्राड् न |
निर्वापयेयुः ॥ २७ ॥
पताका
भयेन कृष्णान्यरुणानि रागात्पाण्डूनि कान्तादिवियोग-
भाजाम् । र्द्विषा मनासि ध्वजकैतवेन लेोलानि भोस्त्वा नृप
सश्रयन्ति ॥ २८ |॥
" १ वेणव २ सेनामुखम् ३ रणभूमिषु ४ उच्छङ्कल
५ कपटम् व्६ गणितशाखैनैकवेद्य ७' ज्योति शारूनप्रमाणक
यद्राहोर्भूच्छायात्मकं तदेतत्कोर्तिचन्द्रभियेत्युत्प्रेक्षा
| वातायनसनिकर्ष ययौ शलाकामपरा वहन्ती ॥ ३४ ॥
जालान्तरोप्रेषितदृष्टिरन्या प्रस्थानभिन्ना न बबन्ध नीवीम् ।
नाभिप्रविष्टाभरणप्रभेण हस्तेन तस्थाववलम्व्य वासः ॥ ३५ ॥
अधीश्चिता सत्वरमुत्थिताया. पदे पदे दुर्निमिते गलन्ती |
कस्याश्चिदासीद्रशना तदानीमङ्गुष्ठमूलार्पितसूत्रशेषा ॥ ३६ ॥
स्तनं धयन्तं तनयं विहाय विलोकनाय त्वरया व्रजन्ती !
सग्रस्रुता या पदवी स्तनाभ्या सिषेच काचित्पयसा गवा-
क्षम् ॥ ३७ ॥ अभिवीक्ष्य सैीमिकृतमण्डनं र्यैती. कर-
| रुद्धनीविगलदंशुकाः स्त्रिय. । दधिरेऽधिभित्ति पटहप्रतिस्वनै.
स्फुटमट्टहासमिव सौधपङ्कयः ॥ ३८ ॥ रमसेन हारपद्-
दत्तकाञ्चयः प्रतिमूर्धजं निहितकर्णपूरका, । परिवर्तिताम्ब-
रयुगाः समापतन्वलयीकृतश्रवणपूरकाः स्त्रियः ॥ ३९ ॥
| व्यतनोदपास्य चरणं प्रसाधिकंाकरपल्लवाद्रसवशेन काचन !
द्रुतयावकैकपदचित्रितावनि पदवी गतेव गिरिजा हरार्ध-
ताम् ॥ ४० ॥ व्यचलन्विशङ्कटकटीरकस्थलीशिखरस्खल-
न्मुखरमेखलाकुलाः । भवनानि तुङ्गतपनीयसक्रमक्रमणक-
णत्कनकनूपुराः स्त्रियः ॥ ४१ ॥ करयुग्मपद्ममुकुलापवर्जितैः
प्रतिवेश्म लाजकुसुमैरवाकिरन् । अवदीर्णशुक्तिपुटमुक्त-
मौक्तिकप्रकरैरिव प्रियरथाङ्गमङ्गना ॥ ४२ ॥ नलिनान्तिको-
पहितपल्लवश्रिता व्यवधाय चारु मुखमेकपाणिना । स्फुरि-
ताङ्गुलीविवरनिःसृतोल्लसद्दशनप्रभाङ्कुरमजृम्भतापरा ॥ ४३ ॥
१ ‘सुलतान' इति पदस्य शोधन सुरत्राण इति २ सिहानाम्
||
l ३ अधैमे. ४ गच्छन्ती •