सामग्री पर जाएँ

पृष्ठम्:सिद्धान्तशेखरः.pdf/५३५

विकिस्रोतः तः
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति

ग्रध्युTध्यायः ४७ तयोर्चेब्धयोः फलयोर्योगेन उदयास्तखलयोर्विश्लषस्लिन्नः प्रचोदयलग्नग्रहस्त- लग्नयोरन्तरकला भजिता भक्तः सन् घटिकट्टिकं फलं प्रज्ञायते । अनेन घटिकादिफलेन ग्रहयु तिर्नेता गम्या वा भवतीति यम् । तन्निम्नि इति -उदयास्तलग्नविवरोद्धृताः कलाः स्वदयंलग्नस्स्तलस्नान्तर- कांशाः ’जिन्ना: आगतेन घटिकादिफक्षन गुणितः स्खखभिर्घटिकाभिः भाजिताः स्खलदिनमान घटिकाभिर्भक्तः आद्याक्षयं क्षोदयल नं अस्तविलग्नतः ग्रहास्त लग्नात् अधिकं अथो हीनै सत् आप्तकलिकासंयुक्तं पीने वां । अयमर्थ: यदि ग्रहोदयलग्नं ग्रहस्तलग्नादधिकं तदा वव्धकलाभिर्युतं ययूनं तदा लब्धकलाभिनं कार्यमिति । तदेव एवं संस्कृतसुदयलग्नमव ग्रहः स्यात् । एवं चोदयात् वस्त्रोद्यखनात् युती समग्नोतीयायां सुतौ समलिप्तिकौ व्योमकच-- समकलौ ग्रही भवतः खल्विति निययार्थे । तौ रात्रिलग्नादिति–चेद्यदि तौ ग्रहौ रात्रिलग्नात् रात्राविष्टलग्नात् विीनौ न्यूनौ षड्भाधिकाश्च इष्टलग्नात् अधिकौ भवतः तदानीं तदैव स्फुटं यथास्यात्तथा दृश्यौ दर्शनयोग्यौ भवेताम् । अन्यया रात्रीष्टलग्नादधिक सषड्भंष्ट्रलग्नाचूनौ च समुन्नतावपि उदितावपि अनवेक्षणयौ अदृश्यौ भवेतमिति । अपपत्तिः-उदयलग्नं ग्रह बिम्बोदयेऽस्तु ज्ञनं च ग्रहांस्तकालेऽतो ग्रहदिन मानघटिकासु उदयलस्नस्य चलनसुदक्षरास्त करनन्तरसमम् । तदन्तरं यथाऽल्पं भवति तथाऽस्वलग्नस्थ न्यूनाधिकत्वं करप्यम् । अर्थादस्तोदयलग्नयोरकस्मादन्यस्य विशोधनेन यत्रोल्पावशेषस्तत्रैवान्यस्थ न्यूनत्वमिति युक्तितः सिद्धम् । यथा यद्यस्य लनं तुलान्तम् = ७ । उद्यलस्नम् = २ वृषान्तम् तदा ७- २८ ५ । २-७= ७ अत उदयलग्नमूनम स्तलस्नं चाधिकमिति न यम् । एवं यत्रस्त लग्नम्= १ । उदयलग्नम् = २५ तत्र १ -२८११ । २-१= १ अतोऽत्रस्त लग्नमूनं ज्ञेयम् । अथ ग्रह दिनमानघटिकाभिर्यदि तदुदयलग्नस्य गतिरुदमस्त सनन्तरसमा तदैक या घट्य किम् । जातैकरूपवेगेनैकघटिकायां स्खस्खोदय, लग्नगतिः। अथ यदि उदयलग्नगत्योरन्तरेणैक घटिका तद खोदयलग्न योरन्तरेण किं लब्ध: समप्रोतौययुतिकाले गता एष्या वा घटिकास्ताभिर्युतिकाले चोदयलग्नस्य यावच्चलनं तत्संस्कारेण समप्रोतौयौ समलिप्तिकौ ग्रहौ भवत