अथ नवमोऽध्यायः । अथोदयास्तrध्ययो व्याख्यायते । तत्रादौ तदारम्भप्रयोजनमह वसन्त तिलक वृत्तेन प्राक खचराकं विवरप्रभवै(१)तोंऽशैः पश्चात् सहस्रकिरणयुचरा(२)न्तरस्थैः । तिग्मांशसन्निधिवशात् (३)स्युरदृश्यदृश्या स्तस्माद् ब्रवौस्यथ(४)तदानयनं स्फुटार्थस ॥१॥ २ ३ प्राक् पूर्वक्षितिजे यतो यस्मात् कारणात् खेचराकं विवरप्रभवैः अंश, पञ्चत् पश्चिमक्षितिजे सहस्रकिरणोचरान्तरस्थैः अंशे ग्रह वः अदृश्यदृश्याः स्युः । यैः कालांशैर्येषामुदयोऽस्तमयश्च भवति । एतदुक्तं भवति--पूर्वक्षितिजे यस्मिन् दिने ग्रहदयादनन्तरं कालांशघटीभी रवेरुदयस्तस्मिन् दिने ग्रहो रात्रिशेष दृश्योऽदृश्यश्च भवति । एवं यस्मिन् दिने पश्चिमक्षितिते सूर्यास्तानन्तरं कालांश घटीभिगृहस्यस्तमयस्तस्मिन् दिने सायंकाले ग्रहोऽदृश्यो दृश्यश्च भवति । कथमदृश्यदृश्यश्च भवतीत्याह--तिग्मांशुसन्निधिवशादिति--सूर्यस्य सामीप्यवशतः रविरश्मिभिरतिरोहितत्वतिरोहितत्ववशेनेत्यर्थः । तस्मडेतोः सदनयनं उदयास्तस्य साधनं स्फुटार्थं प्रकटाभिप्रायं ब्रवीमि । के ग्रव के शैः प्राच्यां दृश्या अट्टयाश्च के वा कैरंशैः प्रतीच्यामदृश्या दृश्याचे त्यादि परतः स्पष्टमुक्तत्वदन सामान्येनोदयास्तकरणमुक्तमाचार्येणति ॥१॥ + (१) मृ. पुलके “प्रभवैर्युतऽभै'" दति पाठः । (२) दि- पुस्तके ‘द्युचरान्तरोत्थ :" इति पाठः ।। (३) मू. पुसकी झि. पुस्तके च वशात् सरदृश्यदृश्या' ईति पाठः ।। (४) दि. पुस्तके “तथानघनं’ ईति पाठः ।।
