२४० सिडन्तशेखरे इत्यनेनोक्तं सर्वमपि श्रीपयनुरूपमेवातः सिद्धान्त शिरोमयुक्तैव समीचीन। । केवलं श्रीपतिना वि त्रिभलग्नत्पन्नं यास्योत्तरं शरं विनिभलग्नशङ्करेश्चापे संस्कृत्य तद्द शाया टु गया स दृक्क्षेपः स्त्रीतस्तेन नतिरानीता । भास्कराचार्येण च वित्रिभलग्नोत्पन्नं सौम्ययाम्यं शरं वित्रिभनतांशज्ययांतथैव संस्कृत्य नतिरानीता तत्रापि युतिः सुगमा । क्रान्तिदृत्ते यत्र दृक्क्षेपमण्डलं लग्नं तस्माद्विमण्डलवधि टुकक्षेपमण्डले चापांशा: "स्वल्पान्तराद्वित्रिभलग्नशरसमाः । अत उत्तरायां विविभावनतौ उत्तरे च विनिभशयरे द्वयोर्योगन टुकक्षेपमण्डले रखवुद्दिस डला" वधि चापशाश्चन्द्रदृकवेपचपांशाः= वित्रिभनतांश + विनिभशर, एते नवतेथुश्रताः शङ्कचाषांशःe४० विन विश= विश =-- विशंचा-। एवं दक्षिणे वित्त्रिभशरे चन्द्रदृक्क्षेपचपांशाः = विविभनतांश--विनिभशर अतः शत्रुचयशाः ८०-विन +विश = विशं च+विश अतोऽत्र सस्ययथेषु । रहितयुतसुदीच्या च्यामिति श्रीपत्यु तिः ‘एकदिशोर्योगो भिन्नदिोरन्तरसियुक्तं परिवर्तिता भास्करेणेति किमत्र- लेखप्रपद्येन । यथावदुपपत्स्यवगतये सिद्धान्त शिरोमणिब्रह्मस्फुटसिद्दन्तधावलोकनीयः ॥७-८॥ अथ प्रकारान्तरण स्फुटनतेरानयनमाझेषजतिकावृत्तेन (१)वेदैः ४ शरै ५ श्चाभिहते विभक्ते शरतं वेदाग्निभि ३४६५ रब्धिदन्तै : ३२४ । । रवीन्दु(२)दृग्ज्ये क्रमशोऽथ लब्ध्यो युगान्तरं वाऽवनति: स्फटा स्यात् ॥€। रवीन्दुदृश्ये रविचन्द्रयोक्रक्षेपौ क्रमशः वेदैः चतुर्भिः ४ शरैः पञ्चभि ५ श्च अभिझते गुणिते शरतुं वदाग्निभिः ३४६५ एभिः अब्धिदन्तैः ३२४ एभिश्च विभक्ते ये लब्धी तयोर्योगान्तरम् । समदिशोटॅग्ज्ययोः सत्योः योगः भिन्न दिशः सत्योरन्तरं यत् स वा पक्षान्तरेण स्फुट अवनतिः स्यादिति । (१) अष मू. पुस्तके द्दि, पुस्तके च. ‘वेदः शैश्चाभिहुते" इति पाठः । (२) अत्र मू. पुसके डि. पुलके च रवौदुदृश्ये क्रमशोऽथ लो योगान्तरे’ इति पाठः ।।
पृष्ठम्:सिद्धान्तशेखरः.pdf/४४६
दिखावट