२२२ सिद्धान्सशेखरे अयमर्थः- नरः द्वादशाङ्गलशङः प्रभा इष्टच्छाय विषुवच्छय च । स्वकर्णानन्यत्र स्वशब्देनेटच्छ या विषुवच्छछया च यवते । इष्टन्छ यद्दशक वर्गयोगमूलमिष्टकर्णः। विषुवच्चछयाद्वादशवर्गयोगभूलं विषुवत्कर्णस्तेन हृतं त्रिजौ स्याताम् । तत्र ये फले शडुमहच्छाये भवतः ते एव फले यदि बिंधुबझोलवे तर्हि स्खदेशे लबक्षीवे भवत इति । अप्रयोगः--इष्टच्छयया त्रिज्यां _कृत्वा इष्टकर्णेन हरेत् फलं मध्यच्छ य । २था द्वादशकेन शङमा बियां कृत्वा इष्टकर्णन हरत् फलं महाशयः । तथा । स्वदेशविषुवच्झयया त्रिज्यां हत्वा स्त्र विषुवत्कर्णेन हरेत् फलं अक्षज्या स्वदेश हो । तथा द्वादशगुणां त्रिज्यां स्वदेशविषुवक ढून हरेत् फलं स्खदेश-लम्बक इत्यत्र । वासन गणितविलासे द्रष्टव्या ॥७॥ अधुना लम्बाक्षज्यानयने उपायद्यमिन्द्रवज्चयाह । तच्च(१)पहौनचिहक्रमज्या यहेतरा लम्ब(२)पलज्ययोः स्यात् । लम्बाक्षभागोत्क्रमशिश्विनौ या तये त्रिमौवौ रहितेतरा वा ॥८॥ यदेत्युपायान्सरद्योतनार्थम् । तच्चपेत्यत्र तच्छब्देन स्तम्बाक्षज्ये उद्येत । लम्बज्यय अक्षज्यायाश्च यच्चापं तेन हीना त्रयाणां टङ्कणां नवतिभागनां क्रमज्या लम्बपल ज्ययोर्मध्ये इतरा. स्यात् । यच्चापं त्यज्यते तस्य इतरा ज्या स्यात् । लस्बज्य चापबत्च नवतिभागेभ्यो विशोध्य शिष्टस्य मध्य (३) अक्षज्या स्यादिति यावत् । नबतलैयाथांशान् प्रो ज्या वैतरवलम्बज्ये । ५छुच्छायगुणिते यावदहते वाऽने ॥२॥ इत्यदि ३ नक्तमनुरूपमेव सर्वंमत्रत्यं प्रकारान्तरं श्रौपतेरिति। (१ 'तशवहनं इति ’’ (२) ‘‘लम्ववल ज्यञ्च :’ ति च ः २१४:: (३) अत्र आ.पक्षके “लम्वधा स्यादिनि!- इति वसुं ते ।
पृष्ठम्:सिद्धान्तशेखरः.pdf/२७८
दिखावट