सामग्री पर जाएँ

पृष्ठम्:सिद्धान्तशेखरः.pdf/१८२

विकिस्रोतः तः
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति

१२६ सिद्धान्तशेखरं अस्य श्लोकद्वयस्यार्थं देशप्रसिद्ध नामविषयत्वात्रोच्यते । सखाऽवस्थानप्रकारं -म्यति== इति(१)स्म याम्योत्तर(२)गां धरायां रेखामिमां गोलविदो (२)वदन्ति । अन्यानि (४)रेखास्थितिभाञ्जि लोक नेयानि तउनैः पुटभेदनानि ॥६॥ उभ्योऽन्यान्यपि सरेखायां स्थितानि पुटभेदनानि नगराणि लोक प्रसिद्धि जैज्ञेयानि । एषु देशनगरषु इमां समरेखां याम्योत्तरदिग्गतां गोलविदो वदन्तीत्यर्थः ॥८७॥ एवं समरिखां तत्र स्थितान् देशश्चाभिधाय देशान्तरसंस्कारस्य विषयविभागं थोचतावृत्तेन दर्शयति- सेदिनीवलयमध्यरेखिका- देश जो भवति मध्यमो ग्रहः । अध्यकमॅकृतसंस्कतिस्ततः पत्तनेष्वपरपूर्ववत्तिं षु ॥६८॥ पूर्वोक्तगणितेनांनीतो मध्यमः भूभोलसध्यस्थितसमरिखमध्यरेखतजातो भवति । तत्र न देशन्तरसंस्कारः । ततस्तेभ्यो देशेभ्योऽपरपूर्ववर्तिषु पश्चिमायां पूर्वस्यां दिशि वर्तमानेषु पत्तनेषु अध्वकर्मण देशान्तरकर्मणा क्वता संस्कृतिः == =

=

= =

कायंत्यर्थः ॥८८ --- स क == = =

===

= - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - (१) 'इतब"’ इति टि. पाठः । (२) ‘घम्यतरगास्खरय" इति — (३) ‘ऋणन्ति" इति च भु, पाठः।। 6.