३९६ सिद्धान्ततयाविवेके उदयास्ताधिकरः । ३९७ एकाम्यदिवे शरयस्तदत्र। खेटार्कयोः कल्पितमन्तरं स्यात् ॥ ५२ ॥ अभाधिकरनयनेन ताभ्यां सध्यं ग्रह।कन्तरकं स्फुटारूपम् । अर्काभिधाव् खेचरतो ग्रहस्य धरोधकक्षावशतश्च तस्मात् ॥ ५३ ॥ प्रोक्ताधिकरोक्कियदत्र कार्य तखेटयोर्योजनविम्बसूत्रम् । यद। खगेषु भवतस्तदैव- मतोऽन्यथास्वे गदितं पुरा ॥ ५४ ॥ अत्र विस्तरभयान्न मयोक्ता वासना मतिमता सकल । गोलचप भवजयविभेदै गलबोध इदमेव फलु हि ॥ ५९ ॥ भट्ट त्तगे खेचरभोगचिह्न गर्भाद्वस्वक्षितिजे यद स्यात् । तदा शराग्रस्थितखेटबिम्बं न तत्र तवेन च भुजसंस्थम् ॥ १६ ॥ उगमनं नामनकं स्वजात् तत् सम्ययाम्येषुवशद्रहस्य ॥ ५८ ॥ सौम्यायने प्रोक्तमिदं विलोमा- द्यम्येऽप्यत व्यस्तमयास्त भुजे । तन्नामनेऽग्रे खचरोदयः प्राक् चोन्नमने व्यस्तमतोऽस्तखेटे ॥ । ५९ ॥ स्पृष्ट खेटस्य विम्वं यद्धुवत् सूत्रं विनिर्गतम् । भट्ट ने यत्र लग्ने स क्षयः स्वायनदृग्ग्रहः ॥ ६० ॥ निरक्षक्षितिजे लग्ने सः स्याद्विम्बोदये ध्रुवम् । आथनं किल दृकर्म तद्रहान्तरालप्तिकाः ॥ ६१ ॥ ग्रहायनेषुभिनेफदिक्वे स्वर्ण ग्रहे स्मृतम् । दृग्ग्रहपमतस्पष्टपमयोर्यस्तसंस्कृतेः ॥ ६२ ॥ स्फुटः शरः स इवेट पप संस्कृतिहेतवे । अथ वा दृग्ग्रहादत्र वलनं काणेमुक्तवत् ३ ।। तद्नखद्वभागज्या यष्टिः स्यादथ यष्टिहृत्। अस्फुटेषुज्यकात्रिज्यानिहतिस्तदनुः स्फुटः ।। ६४ ।। शरोऽसौ विस्रदृक्खेटान्तरे स्याद्ध्रुवसूत्रगः । टक्खेटषमविम्बोरथस्फुटसंज्ञापमान्तरे ॥ ६५ ॥ दृक्कर्मफलः स बुधैर्निरुक्तः स च द्विधाऽक्षायनभेदसिद्धः। निरक्षरं यावदिहायनाख्यः स्वीयं कुजं यावदतोऽक्षसंज्ञः ॥ ५७ ॥ यतः समाख्याभिमुखो न वाण स्वसौ कदवाभिमुखः सदऽतः । क्षत्रस्थते गालगतमबुधै वोक्तौ प्रकारद्वयतः (१)फुटेष् । शिरोमणौ ताविह नोपयुक्त सिद्धान्ततवं वदतां बुधानाम् ॥ ६६ ॥ (१) वि० श७-एतदर्थमस्यैवाधिकारस्य ३८तमश्लोकस्था टिप्पणी विवेचनीया।
