(२०८) ईशब्दानुशासनस्य स्वेऽङ्गे, आयल्छत्ते, आहते वा पादम् । स्वेऽङ्गे चेति किम् ? आयच्छति रज्जुम् ।। ८६ ।। व्युदस्तः । ३ । ३ । ८७ । आभ्यां परात् तपेः कर्मण्यसति, स्वेङगे च कर्माणि कर्तर्यात्मनेपदं स्यात् । वितपते, उस्तपते रविः, वितपते ।। उत्तपते पाणिम् ॥ ४७ ॥ अणिक्कर्मणिक्कर्तृकाद् णिगोऽस्मृतौ । ३ । ३ । ८८ । । अणिगवस्थायां यत्कर्म तदेव णिगवस्थायां कर्ता यस्य तस्माद् णिगन्तादस्मृत्यर्थात् कफैर्यारमनेपदं स्यात् । आरो- हयते हस्ती हस्तिपकान् । अणिगिति किम् ? आरोहयति हस्तिपकान् महमात्रःआरोहन्ति महामात्रेण हस्ति पकाः । गित् किम् ? गणयते गणो गोपालकम् । कमैति किम् ? दर्शयति प्रदीपो भृत्यान् । णिगिति किम् ? तुनाति केदारं चैत्रःदूयते केदारः स्वयमेव, तं प्रयुङ् क्ते लावयति केदारं चैत्रः । कर्तेति किम् ? आरोहन्ति हस्तिनं हस्तिपकाः । तानेनमारोहयति महमात्रः । णिग इति किम् ? आरोहन्ति हस्तिनं हस्तिपकाः । तानारोह यते हस्तीत्यणिगि मा भूत् । अस्मृताविति किम् ? स्मर यति वनगुल्मः कोकिलम् ॥ ८८ ॥ प्रलम्भे युधिवचेः । ३ । ३ । ९ । आभ्यां णिगन्ताभ्यां पलम्भनर्थाभ्यां कर्तयत्मनेपदं स्यात् । बङ गर्दूयते, वञ्चयते वा । । प्रलम्भ इति किम् ? श्वानं गङ्यति ॥ ८९ ॥
पृष्ठम्:श्रीसिद्धहेमचन्द्रब्दानुशासनम्.pdf/३४०
दिखावट