तुमुन्नधिकारो द्वितीयः ।
१--अयं झाकूपारमपि’ तर्तुमर्हति किमुत सरसीम् ।
२-पाठे नित्यमनवहितं तं शिष्यचेर्ल७ शालातो निष्क्रमितुं ब्रूहि ।
३--महानयं तेऽनध्यवसायः*। किमित्यत्यन्तसुबोधमप्यर्थमेध्यवसितुं न सहसे १
३ ४–न हि किमपि कारणमन्तरा समुत्प, विनष्टुं वा शक्नोति ।
५–अयं चिरं गीति " सम्प्रति गदान्निर्गतोथि पदमेकमपि प्रक्रन्तुं नालम् ।
६-तृणैर्गुणत्वमापन्नैः शक्या मत्ता दन्तिनोऽपि बद्धुम् ।
७--मुद्रासनाथं स्वमङ्गुलीयकं विचेतुमाज्ञापयति धृत्यान् राजा।
८ अलं वयं परानास्कॅन्दितुं परास्कन्दं च दूरतो निरोद्धुम् ।
९-शक्यं मयाऽनेन दिग्धकेन व्यात्तदंष्ट्रोऽयं मृगाधिपो वधितुम् ।
१०–वृष्टमने देवेऽभितो विरोतुमारभन्त भेकाः ।
११–जतिष्ठ वत्स ! वयस्यस्ते त्वामाह्वयितुमुपागतः ।
१२–मध्यमासनाद् य उत्तमासनं वाञ्छत्यध्यास्तुं स उपहास्यतां याति ।
१३—सर्वो जीवितं सुखं व्यत्यापयितुमिच्छति न च पारयति ।
१४–यः शत्रार्थं वेत्तु' समर्थोऽपि न तत्र वाढं प्रयस्यति न स बहु वेद ।
१५-अहो कालमहिम। शिष्या अपि गुरुचिरोधमचरितुं न शङ्कन्ते ।
१६--परस्य गुणान् स्वस्य दोषांश्चाङ्गीकर्तुं न कामपि क्षतिमीक्षामहे ।
१७-भृत्यं विपणीत इध्मान्याहर्तुमादिशति स्वामी ।
१८–बाधपश्च न ददात्येनां द्रष्टुं चित्रगतामपि ( शाकुन्तले )।
१९–न हि दुर्बलो बलीयांसं दुश्चरिताप्रतिषेधं प्रभवति ।
२०-इदं दोषजातमपास्तुं यतस्व, अन्यथा समुत्कर्षः सुदुर्लभः ।
२१–अनुजानीहि मां गन्तुम् । चिरं मे प्रोषितस्य ।
१ अकूपारः समुद्रः । २ तटकम् ॥ ३ गर्हितं शिष्यम् । कुत्सितानि कुत्सनैरिति समासः । ’ अनियः ।। ५ रुग्णः । गदो रोगोऽस्यास्तीति गदी ।