पङ्कस्य दूरादस्पर्शनं वरम्' इति न्यायात्। कस्तर्हि निषेधकवाक्यार्थः ? सूत्रकारः स्वयमेव वदति-' “प्रकृतैतावत्वं हेि प्रतिषेधति, ततो ब्रवीति च भूयः' इति । उत्तरत्र *** अथ नामधेयम्, सत्यस्य सत्यमिति प्राणा वै सत्यम्, तेषामेष सत्यम्' इत्यादिना गुणगणस्य प्रतिपादितत्वात्
- पूर्वप्रकृतैतावन्मात्रं न भवांत ब्रह्मति, 'ब्रह्मण " एतावन्मात्रता प्रति
रोपण-तन्निषेधादपि मौनमेव वरम्' । न हि पङ्कोपलेप-तक्षालनाऽऽयासस्य प्रयोजनं विद्यते । एवम् अपूर्वभ्रमारोपण-तन्निषेधाऽऽयासस्य अप्रयोजनत्वात्, शास्रस्य प्रयोजन पर्यवसायित्वं न स्यादिति, बुभुत्सितग्राह्य शास्त्रम् अनारम्भणीयं स्यात् इति भावः । एवं स्र्वोक्तार्थे निरस्ते राद्धान्तिनं पृच्छनि क इति । * निषेधकवाक्यार्थः । * निषेध. वाक्यस्य अर्थः । आह सिद्धान्ती सूत्रकार इति । उदाहृतं सूतं व्याचष्ट उत्तरत्र इत्यादिन।'उतरत्रशब्देन सौत्रं ततः इति पदं व्याख्यातम्। भूयः-बहुतरमित्यर्थः। तदभिप्रेत्योक्तम् गुणगणस्य इति । स्वरूपान्यथाभावरूप'विकारास्पदाचिद्धावृत्या सत्यशब्दवाच्यो जीवः । तस्य धमन्यथाभावरूप'विकारोऽस्ति । स्वरूपतो धर्मत श्वविकारः परमात्मेति, तदुभयव्यावृत्या परमात्न ' 'सत्यस्य सत्यम्' इत्युच्यते इत्यर्थः। एतावन्मात्रं न भवति ब्रहेति' इति। गुणविशिष्ट ब्रह्म एतावन्न भवति; एतावदुणकं ब्रह्म न भवतीत्यर्थः। नेह नानाति-इत्यादिषु इयत्तानिषेधपत्वं दुर्वचम् ३. इत्यादि-पा. तात्पर्यदीपिकायुक्त ३. अपूर्वभ्रमान्तरारोपेण तन्निषेधादधेदन ८. निषेधवाक्यस्य अर्थः-इति कश्चिन्नास्ति । ९. * सूत्रम्”-चिदेतन्न दृश्यते । ११. रूपशब्दः कचिन्नास्ति | १२. रूपशब्दः कविन्न दृश्यते । १३. इतिर्नास्ति इचित् । । 1, न. सू. ३-२-२२.
