५४ प्रतिपादानानुपपत्तेश्च । अतः सत्यज्ञानादिपदानि ' खार्थभूतज्ञानादि विशिष्टमेव ब्रह्म प्रतिपादयन्ति । “तत् त्वम्” इति द्वयोरपि पदयोः खार्थग्रहाणेन निर्विशेष वस्तुस्वरूपोपस्थापनपरत्वे मुख्यार्थपरित्यागश्च । ननु ऐक्यतात्पर्यनिश्चयात् न लक्षणादोषः । “सोऽयं देवदत्तः । इतिवत् । यथा 'सोऽयम् ' इत्यत्र ' ' स' इति शब्देन देशान्तर " कालान्तरसम्बन्धी 'पुरुषः प्रतीयते ; ' 'अयम् ' इति च सन्निहेित तुल्यम् । श्रुतिबलात् । ' स्वतन्त्रत्वं चेत्, तत एव ज्ञानाद्याश्रयत्वसम्भवः इति प्रतिबन्दीमुखेन व्याप्तिविरोधः परिहृत । परपक्षस्य धर्मभूतस्य स्वतन्त्रवस्त्वन्तरत्व कल्पनानुपपत्ति: दृषणं चोक्तं भवति । अत इत्यादि स्पष्टम् । अथ प्रस्तुतेऽर्थे दूषणान्तरमाह “तत् त्वम्' इत्यादिना । लक्षणा स्या दित्यर्थः । * तात्पर्यविरुद्धभुरव्यवृत्तेरपि तात्पर्यानुगुणा लक्षणा प्रबला ?' इति चोदयति ननु ऐक्य इति । दृष्टान्तं विशदयति यथा इति । परिहरति नैतदित्यादिना । अन्यतरपदस्यापि न लक्षणेत्यभिप्रायेण “गन्ध "शब्दः । विरोधाभावं विवृणोनि एकस्य इति । क्रियाद्वयम् किमित्यत्राह देशान्तर इति । तथापि देशद्वयसम्बन्धो खार्थभूतेति कुत्रचिश्रोपलभ्यते । २. द्वयोः पदयोरपि-पा० ३. निर्विशेषस्वरूप-प० ४, ननुनास्ति इचित् । ५, सोयं देवदत्त इत्यत्र-पा, -पाठ ७. कालान्तरेति क्रचिनोपलभ्यते । ८. सम्बन्धिपुरुषः-पा० ९. अयमिति वर्तमानकालदेशसन्निहित १०, इत्यत्र इदंशब्देन च-पा० ११. स्वतन्त्रं चेत्-पा०
