सामग्री पर जाएँ

पृष्ठम्:विक्रमाङ्कदेवचरितम् .djvu/297

विकिस्रोतः तः
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति

अर्थात् विक्रमाङ्गदेव के भय से पीड़ित सामदव अनक युद्धा म विजय प्राप्त कराने वाले हाथियों के (शक्तिशाली गज सेना के) रहते हुए भी, शान्ति न प्राप्त कर सका । ٭٭ स व्यसर्जयदथ क्वथन्मनाः पुष्कलं बलममुष्य पृष्ठतः ।

  • t t किं न सम्भवति चर्मचलुषां कर्म लुब्धमनसामसात्विकम् ॥५॥

अन्यः श्रथ क्वथन्मनाः सः अमुष्य पृष्ठतः पुष्कलं बलं व्यसर्जयत् । 8 W e चमचक्षुषां लुब्धमनसां किम् असात्विक कम न सम्भवति । व्याख्य अथाऽनन्तरं ‘मङ्गलानन्तरारम्भप्रश्नकात्स्न्येष्वथो अथ' इत्यमरः ।। क्वथद्धूयमानं मनश्चित्तं यस्य स सोमदेवोऽमुष्य विक्रमाङ्कदेवस्य पृष्ठतः पश्चात् पुष्कलं पर्याप्तं ‘श्रेयान् श्रेष्ठः पुष्कलस्यात्सत्तमश्चातिशोभने' इत्यमरः । बलं सैन्यं व्यसर्जयत् प्रेषितवान् । चर्मणश्चक्षूंषि येषां ते तेषामद्रूरदशिनां लुब्धं लोभाकृष्ट मनो येषां ते तेषां लुब्धचेतसां किमसात्विक तामसं कर्म कार्य न सम्भवति, अपि तु सर्वमेव तामसिकं कार्यं सम्भवतीति भावः । अत्राऽर्थान्तरन्यासोऽलङ्कारः । TE इसके अनन्तर पीड़ित हृदय सोमदेव ने विक्रमाङ्कदेव के पीछे एक बड़ी पलटन भेज दी । चर्मचक्षु अर्थात् अदूरदर्शी तथा लोभी मनुष्य कौन तामसिक कार्य नह' कर सकते अर्थात वे सब प्रकार के दष्कर्म कर सकने वै ।