(රඥ सतिलके महासिद्धान्ते परिधिताडितः परिधिना आधारस्य क्षेत्रफलेन गुणितः । एवं भित्तर्वाह्याभ्यन्तरकोणाश्रयेण चारितस्य स्थितस्य राशेर्वा गणितं घनफलं भवति । भास्करलीलावत्यामतदनुरूपमेवेति ॥ १७ ॥ इति राशिव्यवहारः । इदानी दिनगतशेषानयनमाह । नरभायुत्या द्विघ्न्या विभजेच्छड़े फलं ग्रगतशेषम् । द्युगतैष्यहृतं नृदलं शङ्कुविद्दीनं भवेच्छाया ॥११८॥ Y नरभायुत्या। नर इष्टशडुः। भा तच्छडुच्छाया । अनयईिगुणया युत्या शङ्कमिष्टशकुं विभजेद्रणक इति शषः । फलं प्राकपाले द्युगतं दिनगतं पश्चिमकपाले च दिनशेषं ज्ञेयम् । शेषं स्पष्टार्थम् । अत्रोपपात्तिः मन्मुद्रितात्रिशतिकायां ४९-४६ पृष्ठयोः ‘द्विगुणसशडुच्छायाभक्रे' इत्यादिसूत्रेोपपत्या स्फुटा ॥ ११८॥ इदानीं दिनगतशेषतश्छायाज्ञानाच्च शङ्कुप्रमाणज्ञानार्थे करणसूत्रं वृत्तम् । दिनगतशषविवर्जितदलेन संभाजयेच्छायाम् । दिन*गतशषेण गुणां लब्धं शङ्कुममाणे स्यात् ॥११९॥ दिनगतशेषविवर्जितदलेन दिनगतशेषण विवर्जितं हीनं दलं रूपार्धं तेन । शेषं स्पष्टार्थम् । अत्रोपपातः । पूर्वप्रकारेण - इों २ (इश + इशछा) *. इर्श = २( इशं+इशछ ) दिगशे =२इशं×दिगशे+९इशंछxदिगशे वा, इर्श (१- २दिगशे) =२इशंछाxदिगशे = বিনাই । ♚ दिनगतशेषकगुणितं इति वि. पुस्तके प्रामादिकः पाठः ।।
