पृष्ठम्:प्रतिज्ञायौगन्धरायणम् (सव्याख्यम्).pdf/७५

विकिस्रोतः तः
Jump to navigation Jump to search
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति
६३
द्वितीयोऽङ्कः ।

देवी–(क) वीणाप्पदाणेण भूओ वि उम्मत्ता वि ऑ चिट्ठदि ।

राजा–क्रीडतु क्रीडतु । नैतत् सुळगं श्वशुरकुले । बादरायण ! के सा ।

काञ्चुकीयः -अमात्येन सहोपविष्टा ।

राजा- अथ वसेष्वधिकृतः ।

काञ्चुकीयः -आहितविनयत्वात् पादयोरने तस्य बहुप्रहारत्वाच्च । स्कन्धवान शयनीयेन मध्यमगहे प्रवेशितः ।

राजा–हा धिग् , बहुप्रहारः । एष इदानीं निरुपस्कृतस्य तेजसे दोषः । नृशंसः खल्वस्मिन् काल उपेक्षितवान् । बादरायण ! गच्छ । भने रतरोहकं ब्रहि-क्रियतामस्य व्रणप्रतिकर्मेति ।


 (क) वीणाप्रदानेन भूयोऽप्युन्मत्तेव तिष्ठति ।


 वासवदता वीणायाः शिक्षोपक्रमदशायामप्यस्यां तद्यसनितामासाद्योन्मतेव तिष्ठति; सेदानीं वीणाप्रदानेन प्रोत्सााहिता चेद् बहुतरमुन्मत्ता स्थास्यतीत्याह वीणेत्यदि ।।

 क्रीडत्वित्यादि । आभीक्ष्ण्ये द्विवम् । “ क्क ख ’ इति पाठः। ‘क्क स १ -इत्यपपाठः क्कचित् । सा वासवदत्ता । क्क कुत्र वर्तते ।

 अमायनेत्यादि ।° सहोपविष्ट ' इति पाठः । उपविष्ट इस्यपपाठः ।।

 अथेत्यादि । अथेति प्रश्ने । वत्सेषु अधिकृतः वत्सराजः । कृति संबध्यते । ‘पूर्वप्रक्षतुपदकृतेनानेन प्रश्नेन वासवदतवत्सराजयोरेकश्रुध्युपारूढस्वं द्योत्यते । तेन च वासवदत्तां वत्सराजाय दातुमध्यवयः प्रद्योतस्य हृदयगुप्तः सूचितो द्र -ष्टव्यः ।।

  आहितेत्यादि । आहितविनयत्वाद् विनीयतेऽनेनापराधीति विनय इह नि- गालः , स आहितो निवेशितो यस्य स अहिताविनयः , तत्वात् ॥

 हेत्यादि । हा धिगिति बहुप्रहारतानुद्योचनम् । निरुपस्कृतस्य अनाङ्कितसं स्कारस्य । स्थानास्थानविवेकविधुरं प्रयुक्तं तेज इत्यभिप्रायेणैवमुक्तम् । अस्मिन् काले उपेक्षितवान् नृशंसः खलु, प्रहारव्रणप्रतिकर्मीहें समये एतस्येपेक्षां कुर्वन् जनः घातुकः खङ भवति । अनुपेक्ष(नुरूपमादिश्यति--आदर/यणेयदि । व्रण: प्रतिकर्म ब्रणचिकित्सा ॥ ९