पृष्ठम्:नैष्कर्म्यसिद्धिः.djvu/१००

विकिस्रोतः तः
Jump to navigation Jump to search
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति


९ नैष्कर्यसिद्धिश्चन्द्रिकासहिता तद्वाधस्तत्त्वदर्शनादिति कुतः सम्भाव्यत इति चेदत आहागोपालाविपालपण्डितमियमेव प्रसिद्धिः । अप्रमोत्थं प्रमोन्येन ज्ञानं ज्ञानेन बाध्यते । अहिरज्वादिवद्वाधो देहाद्यात्ममतेस्तथा ॥ १०४ ॥ लौकिकप्रमेयवैलक्षण्यादात्मनो नेहानधिगताधिगमः प्र अविद्यानाशमात्रं तु फलमित्युपचर्यते । नाज्ञातज्ञापनं न्यायमवगायेकरूपतः ॥ १०५ ॥ यस्मादात्मानवबाधमात्रापादान्नाः प्रमात्रादयस्तस्मात् । न विदन्त्यात्मनः द्रष्टदर्शनगोचराः । सत्ता न चान्योन्यमतोऽमीषांज्ञेयावं भिन्नसाधनम् ॥१०६॥ कुतः सम्भाव्यत इत्यादिना । मिथ्याज्ञानसम्यग्ज्ञानयोबध्यबाध कत्ववन्मिथ्याज्ञानप्रतिपन्नसम्यग्ज्ञानप्रतिपन्नयोरप्यहिरज्वोबाँध्यबाध कभावः संप्रतिपन्न इत्याह आहिरज्ज्वादिवदिति । दाष्टन्तिकमाह देहा द्यात्मेति । देहाद्यात्मज्ञानयोर्देहात्मनोश्च बाध्यबाधकभावः सम्भवती त्यर्थ ॥ १०४ ॥ ननु तत्त्वदर्शनादित्युक्तत्वात्प्रमाणजनितप्राकट्यविषयत्वमात्मनी ऽभ्युपगतं ततः स्वतःसिद्धत्वहानिरित्याशङ्कयाह लौकिकेति । लौकिकस्य प्रमेयस्य यथानधिगताधिगतिः प्रमेयपरिच्छित्तिः फलं भवति नैवमा तस्य फलमि त्यर्थः ॥ १०५ ॥ आत्मव्यतिरिक्तस्यात्मवेद्यत्वादपि न तदधीनाधिगम आत्मेत्याह य स्मादिति । द्रष्टदर्शनगोचरा द्रष्टा दर्शनं गोचराश्च ते तावत्स्वात्मानं स्वयमेव न जानन्ति जडत्वात् । नाप्यन्योन्यमतस्तेषां स्वव्यतिरिक्तात्म वेद्यत्वमेव तस्मान्न तदधीनाधिगतिरात्मेत्यर्थः ॥ १०६ ॥