सामग्री पर जाएँ

पृष्ठम्:ज्योतिर्निबन्धः.pdf/१२१

विकिस्रोतः तः
एतत् पृष्ठम् अपरिष्कृतम् अस्ति

१०२ श्रीशिवराजविनिर्मित वस्तुव्रतादिषु । ज्योतिःशास्रफलं सर्वं प्रस्फुटं चराश्रयम् ॥ र ॥ ! तत्र सम्यक्प्रकारेण प्रवक्तुं नैव शक्यते । सिद्धान्तानां तु सर्वेषां साम्यं नास्ति ।

मिथो यतः ॥ ३ ॥ स्वयंभूरि नो रोमशः पौलिशख्यो वसिष्ठश्च सिद्धान्तव

क्तार एते । महातऽन्न पाराशराख्यश्च तद्वद्वधैरुच्यते सांप्रतं चाऽऽये: संज्ञः ॥ ४ ॥ अथस्य निधयः ) योगा ग्रहग्रहणं रवीन्द्वोस्तथेस्तु वीजं विधुदर्शनं च।नित्योदयास्तौ खलु खेटभान युतिश्च तेषां खचरोदयास्तौ । १ । प्रत्यक्षसमया वृते येन. पक्षेण यत्र वै । स्फुटं दृक्तुल्यतां यान्ति तेन सर्वविनिश्चयः ॥ २ ॥ ज्योतिर्विवरणे यात्रोद्वाहप्रभृतिषु फलं स्पष्टबैटश्रयं यत्तस्मात्तत्साधन इह । बुधैर्भाधितेऽपि कचित्ते । स्पष्ट न स्युः परमपुरुषांशथिरालक्ष्यचारास्तस्मात्साध्या वहुविधम तैर्नेकपक्षाभिमानः ॥ ३ ॥ यस्मिन्देशे यत्र काले येन दृग्गर्जितैक्यकम् । दृश्यते तेन पक्षेण कुर्यात्तिथ्यादिनिर्णयम् ॥ १ ॥ तथा च पीयूषतरङ्गिण्याम् । अस्त्यु चबचता क्षितेरत इमे स्वस्थानसंस्था ग्रहाः कापि कापि भवन्ति दूरनिकटे इञ्च क्रचरादपि । दृश्यन्ते न समास्ततो बहुविधोक्तानां मतानां भवेद्यः सिद्धान्तहु -- गैक्यतः स्वनगरे तेनाखिलं साधयेत् ॥ ५ ॥ सौरभाष्यै–संसाध्य स्पष्टतरं बीजं । नलिकादियन्त्रेभ्यः । तत्संस्कृतास्तु सर्वे पक्षाः साम्यं भजन्त्येव ।.६ ॥ ब्रह्मसिद्धान्तभाक्षे--ध्यानग्रहोपदेशाद्धीनं ज्ञात्वा सुदैवज्ञः ? तत्संस्कृतग्रहेभ्यः कर्तव्यं निर्णयादेशौ ॥ ७ ॥ अथ सामान्यत आधुनिकमतमुच्यते । साभ्ये सौरः क्षये ब्रह्म तिथिवृद्धौ पराशरः। सर्वकर्मसु कः श्रेयान्वि- प्णुधर्मे तु योऽधिकः ॥ १ ॥ हासवाच तिथेर्मुक्तेः शीघत्वात्कालनिर्णयः । कपक्षेणान्यथेऽऽर्येण निर्णयोऽत्र विधीयते ॥ २ ॥ ज्योतिर्षिचरणे-पितामहा- यः पुण्याः क्रियाकालाविनिर्णयः । स्मृतिरार्यभटो न स्यात्तस्माञ्च तदपे क्षितः(१) ॥ ३ ॥ ज्योतिःशास्त्रमिदं पुण्यं प्राहुर्नयविदो बुधाः। स्वतः प्रामाण्य मस्यास्ति सत्यं प्रत्यक्षतो यतः । ४ । आर्षेयं पौरुषे ऽपि शास्त्रं दृक् सिद्धिमाश्रयेत् । यथोत्तमाज्जघन्याद्वा प्राप्तं रनं हितं भजेत् ॥ ५ ! १ ५ , °थऍन EIsग वि° । २ क. मॅनटे ।