पृष्ठम्:कथासरित्सागरः - सोमदेवभट्टः - १९०३.djvu/४८५

विकिस्रोतः तः
अत्र गम्यताम् : सञ्चरणम्, अन्वेषणम्
एतत् पृष्ठम् परिष्कृतम् अस्ति



१८.४.२२-६०
रात्रौ च सा नभस्येकमोष्ठं कृत्वापरं भुवि ।
व्यात्तास्या प्राह मामीदृग्दृष्टं क्वापि मुखं त्वया ।। २२
ततोऽसिधेनुमाकृष्य सभ्रूभङ्गमबिभ्यता ।
त्वया चेदृक्पुमान्दृष्टः क्वापीत्युक्ता मयापि सा ।। २३
अथ सौम्यवपुर्भूत्वा साव्रवीन्मामवैकृता ।
यक्षी चण्ड्यभिधानाहं तुष्टा धैर्येण चास्मि ते ।। २४
तदिदानीं मम ब्रूहि किं प्रियं करवाणि ते ।
एवमुक्तवतीं तां च यक्षिणीमहमभ्यधाम् ।। २५
परितुष्टासि चेत्सत्यं तत्कुरुष्व तथा मम ।
अक्लेशेन यथा तीर्थान्यटेयं निखिलान्यपि ।। २६
एवं मयोक्ता यक्षी सा पादलेपमदान्मम ।
तेन तीर्थान्यहं भ्रान्तस्त्वं चेहाद्यानुधावितः ।। २७
तेनैव प्रत्यहं चाहमिहागत्याटवी भुवि ।
भुक्त्वा फलान्युज्जयिनीमेत्य सेवां करोमि ते ।। २८
इति देवि मया राजा विज्ञप्तोऽन्तरमन्यत ।
प्रसन्नदृष्टिकथितं योग्यं मामनुयायिनम् ।। २९
भूयो मयैवं विज्ञप्तो राजा देवानयाम्यहम् ।
सुस्वादूनि फलानीह भुज्यन्ते प्रभुणा यदि ।। 18.4.३०
नाहं भोक्ष्ये न मे किंचिदुपयुक्तं भवान्पुनः ।
भुङ्क्तां किंचित्परिश्रान्त इति राजादिशच्च माम् ।। ३१
ततः कर्कटिकां तत्र संप्राप्याहमभक्षयम् ।
तया चाजगरोऽभूवमहं भक्षितमात्रया ।। ३२
दृष्ट्वा चाजगरीभूतमकस्माद्देवि मां तदा ।
देवो विषमशीलोऽभूत्सविषादः सविस्मयः ।। ३३
एकाकी चात्र वेतालं भूतकेतुं समस्मरत् ।
प्राङ्नेत्ररोगादृष्ट्यैव मोचयित्वा वशीकृतम् ।। ३४
स वेतालः स्मृतायातः प्रह्वो राजानमब्रवीत् ।
किं स्मृतोऽस्मि महाराज निदेशो दीयतामिति ।। ३५
अथ राजाब्रवीदेतं भद्र कार्पटिकं मम ।
सहसाजगरीभूतं प्रापय प्रकृतिं निजाम् ।। ३६
वेतालोऽप्यवदद्देव नास्ति शक्तिर्ममेदृशी ।
शक्तयो नियता वारि वैद्युताग्निं नु हन्ति किम् ।। ३७
ततो राजाब्रवीत्तर्हि यामः पल्लीमिमां सखे ।
अतो बुध्येत भिल्लेभ्यः कोऽप्युपायः कदाचन ।। ३८
इत्यालोच्य सवेतालो राजा पल्लीं जगाम ताम् ।
तत्र साभरणं दृष्ट्वा तं चौरा पर्यवारयन् ।। ३९
किरतां शरवर्षाणि तेषां पञ्चशतानि च ।
भूतकेतुः स वेतालो राजादेशादभक्षयत् ।। 18.4.४०
शेषाः पलाय्य गत्वा तत्स्वसेनापतयेऽब्रुवन् ।
एकाकिकेसरी नाम स चागात्सबलः क्रुधा ।। ४१
भृत्यस्यैकस्य च मुखाद्बुद्ध्वा प्रत्यभिजानतः ।
सेनापतिः स राजानमेत्य जग्राह पादयोः ।। ४२
ततो निवेदितात्मानं प्रह्वं प्रत्यभिनन्द्य तम् ।
पृष्ट्वा च कुशलं राजा सेनापतिमभाषत ।। ४३
मम कार्पटिको भुक्त्वा फलं कर्कटिका वने ।
गतोऽजगरतां तस्य युक्तिं तन्मुक्तये कुरु ।। ४४
एतद्राजवचः श्रुत्वा सेनापतिरुवाच सः ।
देवानुगोऽयं मत्पुत्रायास्मै तं दर्शयत्विति ।। ४५
ततः स तेन तत्पुत्रो वेतालेन सहैत्य माम् ।
ओषधीरसनस्येन पूर्ववन्मानुषं व्यधात् ।। ४६
उपागच्छाम च ततो हृष्टा राजान्तिकं वयम् ।
राजा च तमुदन्त मां पादानतमबोधयत् ।। ४७
एकाकिकेसरी सोऽथ भिल्लसेनापतिर्निजम् ।
गृहमभ्यर्थ्य राजानमनैषीदस्मदन्वितम् ।। ४८
अपश्याम च तत्तस्य सदनं शबरीवृतम् ।
दन्तिदन्तचितोत्तुङ्गभित्ति व्याघ्रच्छदच्छवि ।। ४९
वासांसि बर्हिपिच्छानि हारा गुञ्जाफलस्रजः ।
मातङ्गमदनिष्यन्दो यत्र स्त्रीणां च मण्डनम् ।। 18.4.५०
तत्र सेनापतेर्भार्या परिचर्यां व्यधात्स्वयम् ।
राज्ञो मृगमदामोदिवासा मुक्ताद्यलंकृता ।। ५१
स्नातभुक्तस्ततो राजा तत्र वृद्धांस्तदात्मजान् ।
सेनापतिं च तरुणं दृष्ट्वा तं परिपृष्टवान् ।। ५२
सेनापते ममाश्चर्यमिदं तावत्त्वयोच्यताम् ।
तरुणस्त्वं त्वदीयास्तु पुत्रा वृद्धा अमी कथम् ।। ५३
एवं स राज्ञा गदितः शबरेन्द्रोऽब्रवीदिदम् ।
महत्येषा कथा देव श्रूयतां यदि कौतुकम् ।। ५४
चन्द्रस्वामीति विप्रोऽहं मायापुर्यां पुरावसम् ।
सोऽहं वनमगां जातु दार्वर्थं पितुराज्ञया ।। ५५
तत्र मे मर्कटो मार्गं रुद्ध्वातिष्ठदबाधकृत् ।
आर्तेन चक्षुषा पश्यन्मार्गमन्यं प्रदर्शयन् ।। ५६
न खादत्येव मां तावत्तद्गच्छामि वरं पथा ।
एतत्प्रदर्श्यमानेन पश्याम्यस्याशयं कपेः ।। ५७
इत्यालोच्याथ तेनाहं मार्गेण प्रस्थितोऽभवम् ।
स च मे मर्कटोऽग्रेऽग्रे प्रायात्पश्यन्विवृत्य माम् ।। ५८
गत्वा च दूरमारोहज्जम्बूवृक्षं स मर्कटः ।
तत्पृष्ठे च लताजालघने दृष्टिमदामहम् ।। ५९
लतावलयबद्धाङ्गीमपश्यं चात्र वानरीम् ।
एतदर्थमनेनाहमानीत इति चाविदम् ।। 18.4.६०